به گزارش دیباچه، در حالی که تنها چند هفته از اکران جهانی «اودیسه» (The Odyssey)، تازهترین ساخته کریستوفر نولان میگذرد، این فیلم همچنان یکی از مهمترین سوژههای رسانههای سینمایی جهان است؛ نه فقط به دلیل فروش قابلتوجه، بلکه به خاطر اتفاقاتی که پیرامون نمایش نسخه ۷۰ میلیمتری IMAX آن رخ داده و آن را به یک «رویداد سینمایی» تبدیل کرده است.
بررسی گزارشهای منتشرشده در رسانههای معتبر بینالمللی نشان میدهد که ، بخش عمده اخبار پیرامون این فیلم به استقبال بیسابقه مخاطبان از نسخه IMAX، کمبود سالنهای مجهز و حتی مشکلات فنی برخی سینماها اختصاص داشته است.
تجربهای که فقط ۴۱ سالن دنیا میتوانند ارائه کنند
آنچه «اودیسه» را از بسیاری آثار پرهزینه هالیوود متمایز کرده، تصمیم کریستوفر نولان برای فیلمبرداری کامل اثر با دوربینهای IMAX Film است؛ فناوریای که باعث شده نسخه اصلی فیلم تنها در ۴۱ سالن در سراسر جهان با کیفیت کامل قابل نمایش باشد.
همین موضوع باعث شده بسیاری از علاقهمندان برای تماشای نسخهای که نولان مدنظر داشته، صدها یا حتی هزاران کیلومتر سفر کنند؛ اتفاقی که رسانههای سینمایی از آن با عنوان «داغترین بلیت سینمای تابستان» یاد کردهاند.
استقبال کمسابقه؛ فروشی فراتر از پیشبینیها
بر اساس آمار رسمی IMAX، «اودیسه» در نخستین آخر هفته اکران خود ۵۲ میلیون دلار تنها از سالنهای IMAX فروش داشته و حدود ۲۰ درصد فروش جهانی فیلم به این فرمت اختصاص یافته است؛ آماری که رکورد تازهای برای این شرکت محسوب میشود. همچنین IMAX اعلام کرده میزان پیشفروش بلیتهای فیلم به حدود ۶۰ میلیون دلار رسیده که بالاترین رقم تاریخ این شرکت است.
وقتی تقاضا از ظرفیت سالنها پیشی میگیرد
رسانههای آمریکایی در روزهای اخیر گزارش دادهاند که استقبال از نسخه ۷۰ میلیمتری به حدی بوده که در برخی شهرها بلیتها تا هفتهها بعد به فروش رسیدهاند و حتی بازار خرید و فروش مجدد بلیت نیز شکل گرفته است.
این استقبال باعث شده مدیرعامل IMAX نیز از احتمال بازنگری در قیمت بلیتهای نمایشهای ویژه سخن بگوید؛ موضوعی که بازتاب گستردهای در رسانههای اقتصادی و سینمایی داشته است.
دردسرهای فناوری قدیمی
در کنار استقبال گسترده، برخی سالنهای نمایش نیز با مشکلات فنی مواجه شدهاند. از جمله در یکی از سینماهای مجهز به پروژکتور ۷۰ میلیمتری در آمریکا، اختلال در تجهیزات جانبی باعث توقف موقت نمایش فیلم شد و تعدادی از سانسها لغو شدند. هرچند مسئولان سینما اعلام کردهاند مشکل برطرف شده و اکران دوباره از سر گرفته شده است.
کارشناسان معتقدند محدود بودن تعداد پروژکتورهای ۷۰ میلیمتری و دشواری نگهداری این تجهیزات، یکی از چالشهای اصلی نمایش آثار نولان محسوب میشود.
«اودیسه»؛ فراتر از یک فیلم
بسیاری از تحلیلگران سینمایی معتقدند «اودیسه» تنها یک اقتباس از حماسه هومر نیست، بلکه تجربهای است که بار دیگر بحث درباره آینده نمایش فیلمها در سالنهای سینما را زنده کرده است.
الهام از ترجمهای که حالا خودش به منتقد فیلم تبدیل شده است
یکی از نکات قابل توجه درباره «اودیسه» کریستوفر نولان، نقش امیلی ویلسون، استاد دانشگاه پنسیلوانیا و نخستین زنی است که ترجمه کامل و مستقلی از «اودیسه» هومر را به زبان انگلیسی منتشر کرد.
نولان پیشتر بارها اعلام کرده بود که در نگارش فیلمنامه، از ترجمه سال ۲۰۱۷ ویلسون الهام گرفته است؛ ترجمهای که با جمله مشهور «Tell me about a complicated man» («از مردی پیچیده برایم بگو») آغاز میشود و نگاه تازهای به شخصیت اودیسئوس ارائه میدهد.
با این حال، ویلسون پس از اکران فیلم، در مقالهای مفصل در London Review of Books و گفتوگوهایی با رسانههای بریتانیایی، انتقادهای تندی را متوجه ساخته نولان کرد. او معتقد است فیلم، پیچیدگی روانی و اخلاقی شخصیتهای هومر را به اندازه کافی بازتاب نداده و برخی لایههای انسانی و ادبی اثر اصلی در نسخه سینمایی کمرنگ شده است. حتی ویلسون در بخشی از نقد خود نوشت که اگر در نگارش چنین فیلمنامهای نقشی داشت، «از آن شرمنده میشد».
با وجود این انتقادها، ویلسون تأکید کرده است که موفقیت جهانی فیلم یک پیامد مثبت نیز داشته؛ افزایش علاقه مخاطبان به خواندن متن اصلی «اودیسه» و رشد فروش ترجمههای این اثر کلاسیک. به اعتقاد او، اگر این فیلم بتواند نسل جدید را به ادبیات یونان باستان نزدیکتر کند، دستاورد فرهنگی مهمی خواهد داشت
نولان که پیشتر با «اوپنهایمر» نیز نقش مهمی در احیای نمایش فیلم روی نگاتیو داشت، این بار با ساخت نخستین فیلم بلند تاریخ که بهطور کامل با دوربینهای IMAX Film تصویربرداری شده، استاندارد تازهای برای سینمای پرهزینه تعریف کرده است؛ استانداردی که به اعتقاد بسیاری از رسانههای تخصصی، بیش از آنکه بر جلوههای بصری رایانهای متکی باشد، بر کیفیت تجربه تماشای فیلم در سالن سینما تأکید دارد.
